हर्नियाको शल्यक्रियाHernia repair

यो के होWhat it is

हर्निया भनेको मांसपेशीको भित्ताको कमजोर ठाउँबाट तन्तु बाहिर निस्केर बन्ने गाँठो हो। Inguinal हर्निया कम्मर (groin) मा देखिन्छ र सबैभन्दा सामान्य प्रकारमध्ये एक हो। हर्निया मर्मतमा हर्नियालाई भित्र धकेलेर भित्ता बलियो बनाइन्छ — धेरैजसो mesh को पातलो पाना प्रयोग गरेर — ताकि यो फेरि बाहिर नआओस्।

A hernia is a lump caused by tissue pushing through a weak spot in the muscle wall. An inguinal hernia appears in the groin and is one of the most common types. Hernia repair pushes the hernia back into place and strengthens the wall — often with a mesh sheet — so it does not come out again.

डाक्टरले कहिले सिफारिस गर्छन्When doctors consider it

• हर्नियाले दुखाइ जस्ता लक्षण दिइरहेको छ।The hernia is causing symptoms, such as pain.
• आन्द्रा रोकिन (obstruction) वा हर्नियामा रगत पुग्न बन्द हुन (strangulation) नदिन — यो गम्भीर आकस्मिक अवस्था हो।To prevent the bowel becoming blocked (obstruction), or the blood supply to the hernia being cut off (strangulation) — a serious emergency.
• कुनै लक्षण नदिने हर्नियालाई उपचार नचाहिन पनि सक्छ; तपाईंको डाक्टरले सल्लाह दिनेछन्।A hernia that causes no symptoms may not need treatment; your doctor will advise.

कसरी गरिन्छHow it is done

• Keyhole शल्यक्रिया: केही साना चिरा लगाएर क्यामेरा र साना औजारले मर्मत गरिन्छ।Keyhole surgery: a few small cuts are made and the repair is done with a camera and small tools.
• खुला शल्यक्रिया: कम्मरमा एउटा चिरा लगाइन्छ।Open surgery: one cut is made in the groin.
• हर्नियालाई भित्र धकेलिन्छ, र कमजोर ठाउँमाथि mesh को पाना साना टाँकाले बाँधेर बलियो बनाइन्छ। कहिलेकाहीँ टाँका मात्र प्रयोग गरिन्छ।The hernia is pushed back into place, and a mesh sheet is fixed over the weak spot with small stitches to strengthen it. Sometimes stitches alone are used.
• शल्यक्रिया करिब ३० देखि ९० मिनेट लाग्छ, र धेरैजसो व्यक्ति त्यही दिन घर जान्छन्।The operation takes about 30 to 90 minutes, and most people go home the same day.

घरमा हेरचाहAftercare at home

• सामान्यतया केही दिनपछि नुहाउन सकिन्छ, घाउमाथि waterproof dressing राखेर; करिब २ हप्ता नुहाउने टबमा नबस्नुहोस् र पौडी नखेल्नुहोस्।You can usually shower after a few days, keeping a waterproof dressing over the wound; do not have a bath or go swimming for about 2 weeks.
• कम्तीमा ४ देखि ६ हप्ता भारी नबोक्नुहोस् र कडा गतिविधि नगर्नुहोस्।Avoid heavy lifting and strenuous activity for at least 4 to 6 weeks.
• कामबाट बिदा लिनुहोस् — सामान्यतया १ देखि २ हप्ता, र काममा भारी बोक्नुपर्छ भने ६ हप्तासम्म।Take time off work — usually 1 to 2 weeks, and up to 6 weeks if your job involves heavy lifting.

खतराका संकेत — तुरुन्त उपचार लिनुहोस्Warning signs — get urgent care

• हर्नियाको गाँठो धेरै दुख्ने, कडा हुने, वा भित्र नछिर्ने भए — तुरुन्त आकस्मिक उपचार लिनुहोस्; यसमा रगत पुग्न बन्द भएको हुन सक्छ।A hernia lump that becomes very painful, hard, or will not push back in — get emergency care; its blood supply may be cut off.
• कडा ज्वरो आउनु, वा तातो, चिसो वा काम्ने महसुस हुनु।A high temperature, or feeling hot, cold or shivery.
• घाउ रातो, तातो, सुन्निएको हुनु वा पीप बग्नु।A wound that becomes red, hot, swollen or leaks pus.
• शल्यक्रियापछि कडा वा बढ्दै गएको कम्मर दुखाइ।Severe or increasing groin pain after the operation.

जोखिम र जटिलताहरूRisks and complications

• घाउको संक्रमण।Infection of the wound.
• घाउ नजिक हप्ता वा महिनौंसम्म रहन सक्ने गाँठो वा सुन्निने।A lump or swelling near the wound that can last for weeks or months.
• कम्मर वा जननांगमा महिनौंसम्म रहन सक्ने ठूलो र दुख्ने निलो दाग (bruise)।A large bruise in the groin or genitals that can be painful and last for months.
• ३ महिनाभन्दा बढी रहने कम्मर दुखाइ वा सुन्नपन।Groin pain or numbness lasting more than 3 months.
• शल्यक्रियापछि हर्निया फेरि आउनु।The hernia coming back after surgery.
• शल्यक्रियाका क्रममा आन्द्रा, रगतनली वा मूत्रथैलीमा क्षति।Damage to the bowel, blood vessels or bladder during the operation.
• खुट्टामा रगतको गाँठो (DVT), जुन दुर्लभ अवस्थामा फोक्सोसम्म पुग्न सक्छ।A blood clot in the leg (DVT), which can rarely travel to the lungs.

बारम्बार सोधिने प्रश्नहरूQuestions people ask

विशेषज्ञ खोज्नुहोस्Find a specialist

यो शल्यक्रिया सामान्य शल्यचिकित्सक (general surgeon) ले गर्छन्। NepalDoc को निर्देशिकामा आफू नजिकका शल्यचिकित्सक खोज्नुहोस्।

General surgeons perform this operation. Search the NepalDoc directory for surgeons near you.

जानकारीका लागि मात्र — चिकित्सकीय सल्लाह होइनInformational only — not medical advice

यो मार्गदर्शन सामान्य शिक्षाका लागि हो, निदान वा व्यक्तिगत उपचार योजना होइन। योग्य चिकित्सकले तपाईंका लक्षण र स्वास्थ्य इतिहास मूल्याङ्कन गर्नुपर्छ।

This guide is general education, not a diagnosis or personal treatment plan. A qualified clinician should assess your symptoms and medical history.